Oosterschelde

Aantal bruinvissen telling Oosterschelde 2018 naar boven bijgesteld!

0

Op zaterdag 1 september 2018 hebben vrijwilligers van Stichting Rugvin tijdens de jaarlijkse bruinvistelling op de Oosterschelde minimaal 48 dieren waargenomen. Eerder hadden wij gemeld dat er minimaal 40 dieren waargenomen, maar dit is nu naar boven bijgesteld.

De 48 bruinvissen van de telling 2018 in kaart gebracht .

Deze bijstelling komt na het nu zorgvuldig invoeren van de coördinaten van de waarnemingen, de samenstelling v.e. groepjes dieren, de zwemrichting van de dieren en de afstand tot de boten, etc. Dit is een nogal bewerkelijk proces dat haar tijd en zorgvuldigheid vraagt. Onder deze 48 dieren bevonden zich 3 kalfjes. De meeste dieren werden ten westen van de Zeelandbrug geteld en in het zuidelijke deel van de Oosterschelde. Veelal werden er individuele dieren gezien, soms in tweetallen en driemaal in drietallen. De toename van het aantal dieren ten opzichte van juni 2017 (34) is vooral te wijten aan het uitvallen van drie boten tijdens de telling, waardoor er niet optimaal geteld kon worden, maar wrs ook door de geboorten van kalfjes in dit jaar en die van 2017 die toen nog niet allemaal gezien waren.

Vier van de acht boten die meededen tijdens de telling van 2018

 

Rond 11 uur ’s ochtends vertrokken 35 vrijwilligers op acht schepen in linie vanaf de Oosterscheldekering richting het oosten. Samen bestreken zij de volle breedte van de Oosterschelde, en voeren die dag door tot aan Bruinisse en voorbij Wemeldinge. De omstandigheden waren ideaal met prachtig weer en bijna geen wind. Geen enkele bruinvis kon dan ook aan de aandacht van de vrijwilligers ontsnappen.

 

 

Een van de bruinvissen tijdens de telling.

Bruinvissen zijn de kleinste soort walvisachtigen van de Noordzee en lijken op dolfijnen. Volwassen dieren zijn ruim 1. 60 – 1.90 meter groot, kalfjes zijn ongeveer 70-80 cm. Wat de populatie bruinvissen in de Oosterschelde uniek maakt, is dat deze jaarrond in de Oosterschelde verblijft. Onderzoek heeft namelijk uitgewezen dat bruinvissen die eenmaal door de Oosterscheldekering zijn gezwommen, maar beperkt weer naar buiten zwemmen. Dat maakt de aanwezige populatie geheel afhankelijk van wat de Oosterschelde te bieden heeft. Aangetoond is dat de terugval na het topjaar 2011 voornamelijk is veroorzaakt door honger. Een mogelijke reden voor het herstel kan liggen in een herstel van de prooivispopulaties.

De bemanning van de Friend-ship tijdens de telling.

Stichting Rugvin doet al jaren onderzoek naar bruinvissen in de Noordzee en de Oosterschelde. Belangrijk onderdeel van het onderzoek is de jaarlijkse telling op de Oosterschelde. De telling van 2018 was het tienjarig jubileum.

De bruinvistelling op de Oosterschelde van 2018 werd mogelijk gemaakt door de inzet van de vele vrijwilligers van Stichting Rugvin en de lokale schippers die met hun schepen deze telling samen tot een succes maken. De telling werd gesponsord door het Wereld Natuur Fonds.

Veel mensen en bruinvissen bij Studio Bruinvis!

0

Bruinvis die ook in mei 2018 was waargenomen.

Het zelfde dier als bij de boei van Studio Bruinvis maar nu bij het “Zeevarken II”

Afgelopen weken is het bruinvis Foto Identificatieteam nog geregeld het water van de Oosterschelde op geweest. Naast enkele oude bekenden die het team al jaren ziet, vaak op verwachte plekken, ook ontmoetingen met bruinvissen die nog niet zo vaak werden gezien. Een aantal van deze dieren werden bij onze eigen Studio Bruinvis waargenomen. De bruinvis op de foto met Studio Bruinvis is L048 R044, te herkennen aan een kleine inkeping in de rugvin en een litteken op de linker zijkant.

 

 

Van dit individu hebben we één eerder geregistreerde waarneming. Dat was op 30 mei dit jaar vlak voor de haven van Kats. Het is een nieuwsgierig diertje die zowel tijdens de eerdere waarneming als afgelopen donderdag 13-9 actief onze boot opzocht, daarbij onderwater vlak langs zwom en omhoog leek te kijken naar ons.

 

Toeristen genieten van de bruinvis bij Studio Bruinvis

Bij Studio Bruinvis stonden de keren dat het team bij Studio Bruinvis was ook vaak bezoekers te kijken en te luisteren naar de bruinvissen die zich veelvuldig lieten horen. Op 5 augustus was de teller die het aantal gebruikers van Studio Bruinvis noteert op “0” gezet en nu 6 weken later staat de teller op 2543. (NB De teller noteert alleen het aantal keren dat de speaker 3 minuten het geluid uitzendt). Dit getal geeft niet aan hoeveel mensen er precies gebruik maken van de mogelijkheid naar bruinvisgeluiden te luisteren, maar vormt wel een indicatie dat er deze zomer al duizenden mensen gebruik hebben gemaakt van Studio Bruinvis.

 

Nieuwsgierige bruinvis bij Zeevarken II.

Tijdens een eerdere tocht van het Foto ID team werden ook mooie bewegende beelden van de bruinvissen gemaakt. Hierbij is het goed te zien hoe nieuwsgierig de dieren soms kunnen zijn. Of kijk nog eens naar de beelden die we  in 2017 hebben kunnen maken.

 

 

 

 

Tiende bruinvistelling groot succes!! Stijgend aantal bruinvissen!

0

De bemanning van de Stern in Burghsluis (Foto M. Kaldenberg)

De tiende bruinvistelling is op zaterdag 01 september zeer succesvol verlopen. Met acht boten, de Stern (Willem), de Sam (Roland), twee RIB’s (van Roland en Bert). de Balena (Joop) , Friend-Ship (Kenneth) en ons eigen Zeevarken II (Lonneke) werd de Oosterschelde vanaf ca. 11.00 uitgekamd op zoek naar bruinvissen. Met in totaal 26 observers, 8 schippers en gasten werd de tocht van west naar oost volbracht. De laatste boot was terug rond 19.00 in Burghsluis. Deze laatste was doorgevaren naar de sluis met de Grevelingen.

Twee bruinvissen voorbij de haven van Kats (Foto F. Zanderink)

In totaal werden er 59 waarnemingen van bruinvissen genoteerd, waarvan 3 kalfjes. Na het weghalen van de zekere dubbeltellingen bleven er 40 dieren over. Na het plotten van alle waarnemingen en zorgvuldig beoordelen op een kaart zal dit getal misschien nog licht bijgesteld kunnen worden. Maar het waren in ieder geval meer dieren dan in 2017 (34).

De meeste dieren werden dit jaar in de zuidelijke helft waargenomen en voor de Zeelandbrug (Roompot Marina >>Colijnsplaat). Omdat het bijna voltallige Foto ID team ook aan boord was draagt deze telling ook bij aan het verder in kaart brengen van de individuele dieren.

Vier van de boten net voorbij de Zeelandbrug (Foto R. Olie)

Het was deze dag prachtig weer, ruim 20 C en de zon scheen vol op. Het water was veelal een spiegeltje (Bft 1) met af en toe een rimpel. De tocht was niet mogelijk geweest zonder steun van het Wereld Natuur Fonds, “onze” schippers en observers. Meer informatie en foto’s volgen in de media (Telegraaf en NU) en op deze website .

 

10e bruinvistelling Oosterschelde gaat door op zaterdag 01 september!!

0

De Balena tijdens de telling van een eerder jaar. (Foto F. Zanderink)

De omstandigheden voor de bruinvistelling in de Oosterschelde op zaterdag 01 september a.s.. zijn goed. De tocht gaat door!

In 2009 werd de bruinvistelling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten. Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe deze subpopulatie bruinvissen zich zou ontwikkelen.

Bruinvis moeder met kalf in Oosterschelde (Foto A. Podt)

In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte onder de bruinvissen ontwaard, die ongeveer zeker twee jaar aanhield. Vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 en 40 dieren.

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan ajb contact op met Stichting Rugvin.

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Bruinvistelling Oosterschelde op zaterdag 01 september?

0

De Balena tijdens de telling van een eerder jaar. (Foto F. Zanderink)

De omstandigheden voor de bruinvistelling in de Oosterschelde op zaterdag 01 september a.s.. lijken goed te zijn/worden. We wachten nog even af en houden de weersvoorspellingen (vooral de wind) in de gaten. We hopen uiterlijk vrijdag 31 augustus in de ochtend de knoop door te hakken.

Als er op 01 september toch teveel wind staat, waardoor er te hoge golven staan voor goede waarnemingen, schuiven we een dag op naar 08, of eventueel 09, 15 of 23 september.

In 2009 werd de telling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten. Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8-9 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe deze subpopulatie bruinvissen zich zou ontwikkelen.

Bruinvis moeder met kalf in Oosterschelde (Foto A. Podt)

In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte onder de bruinvissen ontwaard, die ongeveer zeker twee jaar aanhield. Vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 en 40 dieren.

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan ajb contact op met Stichting Rugvin.

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Studio Bruinvis bij Vara’s Vroege Vogels

0

Studio Bruinvis op het havenhoofd van Zierikzee

Zondag 26 augustus werd er in het NPO 1 radioprogramma Vara’s Vroege Vogels aandacht besteed aan Studio Bruinvis. Studio Bruinvis is de unieke installatie op en rond het havenhoofd van Zierikzee die het mogelijk maakt live naar de aanwezige bruinvissen te luisteren.

Aanleiding voor de aandacht komt voort uit het verschijnen van het onderzoeksrapport Predicting harbour porpoise activity in the Eastern Scheldt” van de drie studenten, Jordan-lee Hoeneveld, Carine Gansen en Jesse Poot, van Van Hall Larenstein uit Leeuwarden. In dit rapport staat onder andere een advies wanneer je het beste naar Studio Bruinvis op het havenhoofd van Zierikzee kunt gaan.

n het programma werden aan Jordan-lee vragen gesteld om hun bevindingen en het advies verder toe te lichten. Ook waren enkele bijzondere geluiden van de bruinvissen die met Studio Bruinvis zijn gemaakt te horen in het programma. je hoorde o.a. de hoog frequente geluiden die ze maken tijdens de jacht op prooivissen en als de dieren navigeren en communiceren.

De boei van Studio Bruinvis met hydrofoon (Foto A. Podt)

Mocht u het programma niet rechtstreeks hebben kunnen beluisteren, dan is het via de website van Vroege Vogels terug te beluisteren.

De techniek van Studio Bruinvis is op maat gemaakt door Maghydro Ltd. uit Engeland.

Het onderzoek werd mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds en WaterProof.

 

 

Bruinvistelling Oosterschelde verschoven!

0

Er zijn voor de 10e bruinvistelling van de Oosterschelde nieuwe data gepland, zaterdag 25 en zondag 26 augustus gaan niet door. 

De Balena tijdens de telling van een eerder jaar. (Foto F. Zanderink)

De eerst mogelijke bruinvistelling in de Oosterschelde is op zaterdag 01 september a.s.. Als er op die dag teveel wind staat, waardoor er te hoge golven staan voor goede waarnemingen, schuiven we een dag op naar 08, of eventueel 09, 15 of 23 september.

In 2009 werd de telling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten. Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8-9 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe deze subpopulatie bruinvissen zich zou ontwikkelen.

Bruinvis moeder met kalf in Oosterschelde (Foto A. Podt)

In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte onder de bruinvissen ontwaard, die ongeveer zeker twee jaar aanhield. Vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 en 40 dieren.

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan ajb contact op met Stichting Rugvin.

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Zie ook de websitepagina Oosterschelde/scan

Advies beste bezoektijden voor Studio Bruinvis

0

Schema Studio Bruinvis bij havenhoofd Zierikzee

Met het mooie weer zal het aan de Oosterschelde weer druk zijn met mensen, wandelaars en fietsers. En wat is er dan mooier dan te genieten van enkele bruinvissen bij het havenhoofd van Zierikzee. Want deze plek is niet alleen één van de beste plekken van Nederland om deze walvisachtigen te zien maar ook om ze te horen. Stichting Rugvin heeft hier Studio Bruinvis geplaatst. Een technische installatie (zie schema) die het hoogfrequente geluid ban de bruinvissen hoorbaar maar live naar de kant brengt waar je door een simpele druk op de knop getuige kunt zijn van jagende en/of communicerende bruinvissen.

Bruinvis bij de boei van Studio Bruinvis (Foto A. Podt)

En nu weten we sinds kort ook wat de beste adviestijden zijn om hier te gaan luisteren. Een drietal studenten van “van Hall” in Leeuwarden heeft het afgelopen halfjaar de opgevangen geluidsdata van de bruinvissen geanalyseerd. Uit deze analyse kwam met 75 % zekerheid naar voren dat je de bruinvissen zult aantreffen bij Studio Bruinvis bij inkomend tij, dus bij vloed. Dan is de trefkans dus erg hoog. Met enig geduld en toch ook de noodzaak van rustig weer, ga je iets unieks meemaken.

Wil je binnenkort een bezoek gaan plannen bij Studio Bruinvis houd dan rekening met het getijde. Zie hiervoor de tabel in deze link.

De zuil met speakers en informatie op het havenhoofd van Zierikzee (Foto F. Zanderink)

Studio Bruinvis wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, Nationaal Park Oosterschelde, Natuurmonumenten, de gemeente Schouwen-Duiveland en WaterWorld BV.

Graag horen we na een bezoek van u aan Studio Bruinvis wat uw ervaringen waren.

 

Bruinvistelling opnieuw afgelast vanwege teveel wind.

0

De 10e bruinvistelling van de Oosterschelde die gepland was voor zaterdag 30 juni of 01 juli is verplaatst naar half augustus.

De Balena tijdens de telling van een eerder jaar. (Foto F. Zanderink)

De telling is verschoven naar de tweede helft augustus. Exacte datum komt nog . Dit omdat voor het komende weekend teveel wind wordt voorspelt. De golven zijn dan te hoog waarmee de waarneming van bruinvissen teveel bemoeilijkt wordt. 

In 2009 werd de telling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten. Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8-9 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe deze subpopulatie zich zou ontwikkelen.

Bruinvis moeder met kalf in Oosterschelde (Foto A. Podt)

In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte ontwaard die ongeveer zeker twee jaar duurde, vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 40 dieren.

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan aub contact op met Stichting Rugvin.

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Zie ook de websitepagina Oosterschelde/scan

Bruinvis ‘L012R004’ met kalf waargenomen bij Burghsluis

0

Bruinvis L012R004 met kalf, deels verscholen achter haar rug, nabij Burghsluis (Foto Laura Knol)

Op Facebook verschenen onlangs enkele foto’s van een bruinvis met pasgeboren kalf. Het koppel werd op vrijdag 22 juni gezien bij Burghsluis. Aan de hand van foto’s die door de waarnemer werden gemaakt kon de bruinvismoeder door Stichting Rugvin worden herkend. Op één van de foto’s is namelijk een litteken op de linkerzijde van het dier zichtbaar. Dat gaf in combinatie met de vorm van de rugvin en het pigmentpatroon op de zijde een match met een dier dat we kennen. Het is een mooi voorbeeld van citizen science, waarbij burgers een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan onderzoeksprojecten, in dit geval aan het foto-identificatieproject van Stichting Rugvin!

Deze bruinvis staat in onze fotocatalogus bekend als L012R004

De waargenomen bruinvis staat in onze fotocatalogus bekend als L012R004. De eerst geregistreerde waarneming van dit individu was op 15 maart 2012. De waarneming op 22 juni 2018 is de elfde vastgelegde waarneming sinds 2012. Deze bruinvis is duidelijk een vaste bewoner van de Oosterschelde en opmerkelijk genoeg waren alle elf waarnemingen in de buurt van Burghsluis. Daarnaast werd deze bruinvis nog niet eerder met kalf gezien. We kunnen nu dus vaststellen dat deze bruinvis (zeer waarschijnlijk) een vrouwtje is.

Bruinvis ‘L012R004’ in 2017 bij Burghsluis

Bruinvis L012R004 was al eerder in het nieuws. Zo werd deze bruinvis in augustus 2017 gezien toen Stichting Rugvin samen met Rijkswaterstaat experimenteerde om bruinvissen te filmen met een drone. In het dronefilmpje is te zien hoe L012R004 nieuwsgierig naar de boot zwemt. Ook werd deze bruinvis besproken in een publicatie over aanvallen van grijze zeehonden op bruinvissen in de Oosterschelde.

Heb jij zelf ook foto’s gemaakt van bruinvissen in de Oosterschelde, stuur ze dan gerust met vermelding van datum en locatie naar rugvinfoundation@gmail.com

Naar boven