Bruinvissen

Artikel Bruinvis Foto ID in “Zoogdier”

0

Openingspagina van het Foto ID artikel In het blad Zoogdier

Onlangs is in het ledenblad “Zoogdier” van de Zoogdiervereniging en Natuurpunt een artikel over het foto ID programma van Stichting Rugvin geplaatst.

Het artikel is geschreven door Annemieke Podt en Frank Zanderink. Het artikel geeft weer wat het programma precies inhoudt, waarom we dit programma als Stichting Rugvin uitvoeren en wat de resultaten zijn van de eerste jaren.

Inmiddels is het programma aan het vierde volwaardige onderzoeksseizoen begonnen en verwachten we nog meer resultaten. Zie hiervoor ook eerdere recente blogs.

De eerste twee jaren werd uitgevaren vanuit de haven van Burghsluis, nu wordt gestart aan de andere kant van de Oosterschelde vanuit de haven van Kats.

Het programma wordt uitgevoerd door een team van vrijwilligers en studenten en wordt mede gefinancierd door het Wereld Natuur Fonds.

Bruinvistelling 2018 opgeschoven naar weekend 30 juni / 01 juli

0

De 10e bruinvistelling van de Oosterschelde die gepland was voor zaterdag 16 juni is verplaatst naar het weekend van 30 juni / 01 juli.

De Balena tijdens de telling van een eerder jaar. (Foto F. Zanderink)

De telling is verschoven naar zaterdag 30 juni a.s. Dit omdat voor het komende weekend teveel wind wordt voorspelt. De golven zijn dan te hoog waarmee de waarneming van bruinvissen teveel bemoeilijkt wordt. De eerst volgende geplande telling gaat daarom ook alleen door als we voor die dag genoeg boten hebben en het weer weinig wind kent. Bij een wind die harder is dan Bft. 2 wordt de telling verplaatst naar de eerstvolgende potentiële datum (01 juli).

In 2009 werd de telling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten. Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8-9 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe deze subpopulatie zich zou ontwikkelen.

Bruinvis moeder met kalf in Oosterschelde (Foto A. Podt)

In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte ontwaard die ongeveer zeker twee jaar duurde, vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 40 dieren.

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan aub contact op met Stichting Rugvin.

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Zie ook de websitepagina Oosterschelde/scan

Resultaten succesvolle bruinvis Foto ID trip

0

Vorige week had het foto-identificatieteam van Stichting Rugvin een zeer succesvolle dag (30 mei) op het water. Het team zag en fotografeerde in totaal zeven verschillende bruinvissen. Na het analyseren van de foto’s bleken vijf individuen al eerder in de Oosterschelde gefotografeerd te zijn! 

Hieronder volgt bij iedere foto een korte omschrijving van de vijf herkende bruinvissen. Alle dieren hebben voor elke kant een uniek ID code die bestaat uit een “L  of R met een getal” . En die komt overeen met de naam van de foto waarvoor het bijschrift is:

L009R042 – Deze bruinvis is duidelijk herkenbaar aan de twee littekens op zijn/haar linkerzijde. Sinds 2015 is deze bruinvis elk jaar in de Oosterschelde gefotografeerd.

 

 

 

 

 

 

L014R011 – Deze bruinvis werd in 2011 al eens gefotografeerd in de Oosterschelde en in augustus 2017 volgden drie nieuwe waarnemingen door het foto-identificatieteam. Een inkeping op de rug achter de rugvin maakt dit individu eenvoudig te herkennen.

 

 

 

 

 

L022R041 – In 2015 en 2017 lukte het alleen om de linkerzijde van dit individu goed op foto vast te leggen. Vorige week kregen we de kans om ook de rechterzijde duidelijk te fotograferen. Bij het doorzoeken van oude foto’s werd ook een match gevonden voor deze kant, met een foto uit 2011! Deze bruinvis verblijft dus ook al minimaal zeven jaar in de Oosterschelde.

 

 

 

 

L035R028 – In augustus 2017 werd dit bruinvisvrouwtje viermaal gezien door het foto-identificatieteam. We weten dat het een vrouwtje is, omdat ze tijdens die waarnemingen met een pasgeboren kalfje zwom.

 

 

 

 

 

L046R040 – In juli 2016 kwam het foto-identificatieteam deze bruinvis tweemaal tegen voor de haven bij Burghsluis. Vorige week zwom dit individu vlak voor de haven van Kats.

 

Het werk van het foto ID team wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds.

 

Bruinvistelling Oosterschelde verplaatst naar zaterdag 16 juni!

0

De 10e bruinvistelling van de Oosterschelde die gepland was voor as zaterdag 09 juni is verplaatst naar zaterdag 16 juni.

De Balena tijdens de telling van een eerder jaar. (Foto F. Zanderink)

In 2009 werd de telling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten. Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8-9 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe deze subpopulatie zich zou ontwikkelen.
In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte ontwaard die ongeveer zeker twee jaar duurde, vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 40 dieren.

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

De eerst mogelijke datum voor de telling is dus nu vastgesteld voor zaterdag 16 juni a.s. Deze gaat echter alleen door als we voor die dag genoeg boten hebben en het weer weinig wind kent. Bij een wind die harder is dan Bft. 2 wordt de telling verplaatst naar de eerstvolgende potentiële datum (17 juni of ev. 30 juni).

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan aub contact op met Stichting Rugvin.

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Zie ook de websitepagina Oosterschlelde/scan van de Oosterschelde die in eerste instantie gepland was voor as zaterdag 02 juni is verplaatst naar zaterdag 09 juni.

In 2009 werd de telling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten. Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8-9 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe deze subpopulatie zich zou ontwikkelen.

Bruinvis moeder met kalf (Foto A. Podt)

In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte ontwaard die ongeveer zeker twee jaar duurde, vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 40 dieren.

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

De eerst mogelijke datum voor de telling is dus nu vastgesteld voor zaterdag 09 juni a.s. Deze gaat echter alleen door als we voor die dag genoeg boten hebben en het weer weinig wind kent. Bij een wind die harder is dan Bft. 2 wordt de telling verplaatst naar de eerstvolgende potentiële datum (16 juni).

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan aub contact op met Stichting Rugvin.

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Zie ook de websitepagina Oosterschelde/scan

Weer mooi aantal bruinvissen tijdens Stena trip naar Harwich

0

Bruinvis onder het oppervlak vanaf de Stena Line (Foto E: Schrijver)

Afgelopen weekend, 19/20 mei zijn weer twee observers vanuit Hoek van Holland naar Harwich en terug gevaren met de Stena Line veerboten. Het aantal bruinvissen dat vanaf de brug werd waargenomen was niet zo groot als vorige maand (> 280) maar toch wel weer flink, namelijk 46 dieren, waarbij minimaal één kalfje werd waargenomen.

De omstandigheden op zaterdag waren redelijk tot goed; afwisselend windkracht 2-3 en op zondag af en toe nog wat beter Bft 0- 4.

Jan-van-gent (Foto E. Schrijver)

Op zaterdag werden 12 bruinvissen gespot en op zondag 34. Het totaal aantal bruinvissen voor 2018 komt hiermee op 361 bruinvissen.

Naast de bruinvissen werden er ook tal van zeevogels waargenomen zoals jan-van-genten,  maar ook een hele speciale; de noordse pijlstormvogel.

Lees nu ook de blog van deze trip.

 

Voorbereidingen 10e bruinvistelling Oosterschelde van start!

0

Routes van de boten tijdens bruinvistelling

Het wordt binnenkort al weer de 10e bruinvistelling van de Oosterschelde. In 2009 werd de telling voor het eerst uitgevoerd met de inzet van tientallen vrijwilligers op 8 boten.  Nu 10 jaar later is het principe nog steeds het zelfde. We kammen letterlijk de hele Oosterschelde uit met 8-9 rustig parallel aan elkaar varende boten en op iedere boot minimaal 3 observers. De eerste keer was na aanleiding van de vraag dat niemand wist hoeveel dieren er ongeveer in de Oosterschelde zaten, later zijn we dit blijven doen om in de gaten te houden hoe  deze subpopulatie zich zou ontwikkelen.

Toe- en afname van het aantal waargenomen bruinvissen in de Oosterschelde

In 2011 werd een hoogtepunt bereikt met minimaal 61 dieren. Enkele maanden later werd echter een grote sterfte ontwaard die ongeveer zeker twee jaar duurde, vele tientallen dieren stierven de hongerdood of kwamen door ondervoeding om het leven. Vanaf 2013 laat het aantal een enigszins stabiel aantal zien van tussen de 30 40 dieren.

Bruinvis in de Oosterschelde met kalf (Foto : A. Podt)

Vorig jaar werden er 34 dieren waargenomen. Ook worden er ieder jaar kalfjes waargenomen, een mooi bewijs dat de bruinvissen zich ook voortplanten in de Oosterschelde.

De eerst mogelijke datum voor de telling is nu vastgesteld op zaterdag 2 juni as.. Deze gaat echter alleen door als we voor die dag genoeg boten hebben en het weer weinig wind kent. Bij een wind die harder is dan Bft. 2 wordt de telling verplaatst naar de eerstvolgende potentiële datum  (9 juni).

Kent u een schipper die met zijn boot zou willen meehelpen neem dan aub contact op met Stichting Rugvin.

De Sobriser in 2017 met naast haar een bruinvis

De telling wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds, tientallen vrijwilligers en een prachtige vloot schepen en hun schippers.

Zie ook de websitepagina Oosterschlelde/scan
 

Foto ID bruinvissen Oosterschelde van start.

0

Eerste tocht van het Foto ID team 2018 (Foto A. Podt)

Zaterdag 12 mei jl is het Foto ID team 2018 van start gegaan. Direct na de walvisobservatie cursus in Zierikzee zette het Zeevarken II (RIB ) koers naar de havenplaats Kats aan de overkant van de Oosterschelde. Hier kreeg een deel van het nieuwe team haar eerste instructies en ervaringen met het waarnemen, identificeren, en fotograferen van bruinvissen, alsmede het besturen van onze RIB.

 

Een van de matches van de afgelopen dagen (Foto A. Podt)

 

 

De ochtend begon goed met na een uurtje de eerste bruinvis, een stukje ten oosten van Kats. In de middag werd er nog een bruinvis waargenomen die al in de database voorkwam. Bij elkaar geen groot aantal bruinvissen, maar toch een goede start van het foto ID seizoen. Samen met de foto’s die gemaakt weren tijdens de cursus zijn dat toch al een drietal matches voor 2018.

Het bruinvissen foto ID project van Stichting Rugvin wordt mede mogelijk gemaakt door het Wereld Natuur Fonds.

 

 

 

 

Geslaagde walvisobservatiecursus door Stichting Rugvin

0

Met zijn allen op het dek van de “Nieuwe Maen”.

Met grote tevredenheid kijkt Stichting Rugvin terug op de gegeven tweedaagse cursus tijdens de Hemelvaartdagen (10-11 mei). 10 cursisten gingen samen met de 2 koppige bemanning van de Nieuwe Maen aan de slag met onderwerpen als “welke walvisachtigen waar te zien”, “hoe deze te herkennen”, “hoe deze te vinden” en “hoe de waarnemingen te registreren, maar zeker ook door te zoeken en vinden in de Oosterschelde.

De cursisten kwamen uit het hele land en hadden diverse achtergronden, maar kenden een overlappende ambitie namelijk meer leren over walvisachtigen en ze vooral gaan zien, “en zeker die “kleine” van de Oosterschelde, de bruinvis.

Zodra het kon gingen we met de groep naar buiten, aan dek.

Op donderdag vormden enkele presentaties en oefeningen aan boord het programma dat werd afgesloten met een wandeling langs “plan tureluur” naar Studio Bruinvis op het havenhoofd van Zierikzee.

Op vrijdag stond de bruinvis centraal met herkenning aan de hand van foto identificatie als belangrijk onderdeel naast het zoeken en vinden van de dieren tussen Zierikzee en de Plompetoren. 7-8 visuele waarnemingen van bruinvissen  werden gedaan vanaf het Zeevarken II en de Nieuwe Maen, bovenop de enkele akoestische waarnemingen met de hydrofoon.

Waargenomen bruinvis tijdens de cursus en ooit eerder.

 

Twee dieren die werden gefotografeerd vormden zelfs al een match met dieren die in eerdere jaren werden gefotografeerd.

De sfeer aan boord was erg goed, daar kon het mindere weer op Hemelvaartsdag niets aan veranderen. Op vrijdag was het weer gewoon goed! Zonnig, weinig wind en dat resulteerde zelfs in meerdere bruinviswaarnemingen tijdens de tochten op de vrijdagmiddag.

Veel dank aan de bemanning van de Nieuwe Maen en alle lof voor de positieve gezellige inbreng van de cursisten!!

We hebben nu al weer zin in een nieuwe cursus!

Meer foto’s van de cursus zijn te zien op onze Facebookpagina.

 

Weekendtip: bezoek weer eens Studio Bruinvis!

0

Studio Bruinvis bij het havenhoofd van Zierikzee (Foto: Annemieke Podt)

Met het mooie weer in zicht het komende weekend, roepen we iedereen weer eens op naar de bruinvissen in de Oosterschelde te gaan luisteren! Op het havenhoofd van Zierikzee staat namelijk de unieke Studio Bruinvis die het mogelijk maakt naar deze walvisachtigen te luisteren.  Met een beetje geluk hoort u ze niet alleen, maar zult u ze daar ook zien zwermen en jagen op vis. 

Afgelopen dagen zijn ook enkele vrijwilligers van Stichting Rugvin weer op deze bijzondere plek geweest en binnen een minuut hoorden ze een bruinvis die rond de boei zwom. U kunt Studio Bruinvis te voet of per fiets bereiken over de dijk langs de Oosterschelde, zie kaartje. Indien u met de auto bent kunt u de auto het beste parkeren onderaan de dijk bij Plan Tureluur aan Levensstrijdweg.

Locatie Studio Bruinvis

Momenteel zijn drie studenten van Hogeschool Van Hall Larenstein uit Leeuwarden bezig met de analyse van de geluidsdata om onder meer te bekijken of er een relatie is tussen het getijde en de aanwezigheid van bruinvissen hier op deze plek. Deze studie wordt binnenkort afgrond en we zullen de uitkomsten op de site publiceren om bezoekers van Studio Bruinvis  een “bezoekadvies” te geven.

Voor voorbeelden van het bruinvisgeluid adviseren we u alvast wat geluiden te beluisteren op Studio Bruinvis pagina.

 

 

De twee vrijgekomen plekken in cursus walvisobservatie snel opgevuld!

0

De Nieuwe Maen

Stichting Rugvin organiseert rond Hemelvaart (10-11 mei) een cursus walvisobservatie op de Oosterschelde.

De onlangs vrijgekomen plaatsen voor de cursus zijn al weer snel ingevuld. Dus de cursus is weer vol. De cursus is bedoeld voor natuurliefhebbers die een speciale voorliefde hebben voor walvisachtigen. De cursus en de overnachting vindt plaats op het zeilschip ” de Nieuwe Maen”.  

In deze cursus wordt je het fijne geleerd over de ecologie van de walvisachtigen (walvissen, dolfijnen en bruinvissen), het hoe, waar en wanneer je het beste de diverse walvisachtigen kunt waarnemen, het registeren en het fotograferen van walvisachtigen alsmede “de ins en outs” van onze eigen bruinvis.

Krijg je de smaak te pakken, dan kun je via Stichting Rugvin de cursus uitbreiden met een meerdaagse facultatieve reis naar een van onze collega organisaties in het buitenland. Dit gebeurt in samenwerking met Raggy charters, gevestigd in Port Elisabeth, Algoa bay in Zuid Afrika en bij het C.R.R.U. (Cetacean Research & Rescue Unit) in Gardenstown aan de Moray firth in Schotland. Door het volgen van de cursus bij Stichting Rugvin kom je niet alleen goed voorbereid aan, maar krijg je via ons ook een fikse korting op je verblijf daar!

In de cursus staat de ecologie van de walvissen centraal, met een accent op de walvissoorten van de Noordzee. Ook ruimen we plek in voor speciale leerdoelen/verzoeken die je als cursist kunt inbrengen. Tijdens de cursus maken we ook tochten op de Oosterschelde met “de Nieuwe Maen” en onze eigen RIB, het Zeevarken II.

 

Cursus Programma:

Tuimelaars in Algoa Bay (Foto Lloyd Edwards)

Donderdag 10 mei 

  • Inloop 9.30 uur
  • Aanvang en introductie 10.00 uur).
  • Walvissen, dolfijnen en bruinvissen
  • Ecologie van de walvisachtigen
  • Hoe walvissen waar te nemen en wat te registreren.
  • Het fotograferen van walvisachtigen.
  • Tocht aan boord van de Nieuwe Maen op zoek naar bruinvissen.
  • Overnachting aan boord (2p en 4p. kajuiten)

Ook naast de boot veel bekijks (Foto Ernst Schrijver)

Vrijdag 11 mei 

  • De bruinvis in de Oosterschelde
  • Bruinvis tocht met het Zeevarken II
  • Walvisspotten rond de wereld
    • Algoa Bay
    • Moray firth
  • Werken met navigatieapparatuur, afstanden op zee schatten, werking hydrofoon e.a.
  • Wat kun en wil je verder met jouw walvisobservaties/werk, vrijwilligerswerk.
  • Inbreng/vragen verzoeken cursisten.
  • Afronding (ca 17.00 uur)

 

De meerdaagse cursusreizen worden in overleg georganiseerd en gekoppeld aan het aanbod van de collega organisatie Raggy Charters en CRRU. In de cursus wordt speciale aandacht besteed aan het aanbod en de mogelijkheden van deze twee organisaties/locaties.

De “Sardine run” in volle gang

Algoa Bay

In Algoa Bay bent u, in het stadje Seaview aan de Stille Oceaan, teamlid bij Raggy charters. Vanuit de haven van Port Elisabeth gaat u met een van hun boten het water op. U boekt via ons bij hen een verblijf van minimaal 2 weken. Naast de tochten en het werk op het water zult u o.a. ook het Nationaal Park Addo bezoeken. Samen met o.a. de zuidkapers, bultruggen, Brydes walvissen, tuimelaars, pinguïns, zeeberen en haaien op zee kunt u hier uw “Big 7” complementeren met olifanten, leeuwen, luipaarden, buffels en neushoorns op het land.

Tuimelaar in de Moray firth (Foto K. Robinson)

Moray Firth 

Bij de CRRU (Cetacean Research and Rescue Unit) van Kevin Robinson verblijft u in het dorpje Gardenstown aan de Moray firth. Hier draai je mee in het foto identificatie onderzoek dat zich vooral richt op de veel voorkomende tuimelaar (bottlenose dolphin) en de dwergvinvis (Minke whale).

Op week basis kun je hier boeken. Vanaf zondag 24 juni wekelijks, tot aan, de laatste week op het water, zondag 7 oktober.

Kosten:

  • De kosten van de cursus bedragen € 285,- pp.  Dit is inclusief  1x overnachting, alle maaltijden, het cursusmateriaal en één tocht op de Oosterschelde met de Nieuwe Maen én een met het Zeevarken II.
  • Voor studenten zijn speciale kortingen (in overleg).
  • De kosten van uw verblijf in Zuid Afrika of Schotland zijn afhankelijk van de lengte van uw verblijf. U dient zelf uw reis te boeken.
  • We hanteren een minimum aantal deelnemers voor onze cursus van 6 personen. De cursus gaat niet door indien dit aantal niet gehaald wordt.
  • Een extra nacht, vooraf aan de cursus, is mogelijk, met bijbetaling van €25,- pp.
  • De inkomsten van deze cursus komen ons onderzoek op de Oosterschelde geheel ten goede.

Contact

Aanmelden kan niet meer, de cursus zit vol, maar wil je meer weten over een eventuele cursus in het najaar neem dan contact met ons op.

 

 

Naar boven