rugvin

(0 reacties, 314 berichten)

Deze gebruiker deelt geen profiel gegevens

AIM: Jeruzalem, 31a

Berichten van rugvin

Walvissen spotten in je vakantie?

0

Walvissen kijken en bewonderen is niet alleen een onderzoeksaangelegenheid, maar ook steeds vaker iets dat mensen willen doen voor hun plezier als natuurbeleving. We willen graag naar walvisachtigen (echte walvissen, dolfijnen en bruinvissen) op zoek en er naar kijken en er van genieten!

Veel mensen zijn momenteel bezig met het bedenken en organiseren van hun voorjaars- of zomervakantie en vaak wordt hierbij ook gedacht aan het walvis spotten. Stichting Rugvin heeft hier een speciale blogserie voor gemaakt, “walvis spotten over de wereld”.

Bultrug bij Andenes, Noorwegen

Met deze blog van inmiddels 14 afleveringen en een hele longlist gekoppeld aan de wereldkaart, krijg je een indruk waar je terecht kunt voor het waarnemen van de diverse walvisachtigen. Het zal je ook duidelijk worden dat je dan niet eens zo ver hoeft te gaan. Om te beginnen bij onze eigen Oosterschelde waar je met Studio Bruinvis de bruinvis ook nog eens kunt horen, maar ook diverse plekken aan de Middellandse zee, Groot Brittannië en Noorwegen. Daarnaast schenken we ook aandacht aan de plekken op andere continenten. Tevens verwijzen we je naar het bestaan van de nodige gidsen, zie hiervoor ook onze pagina over gidsen en literatuur.

Wereldkaart met walvis spotgebieden.

 

Heb je zelf goede ervaringen op andere plekken om walvisachtigen waar te nemen, dan horen we dit graag.

 

 

Wereldprimeur! Eerste bruinvis Foto ID catalogus gepubliceerd!

0

Van bultruggen, orka’s en tuimelaars bestaan ze al jaren, maar van bruinvissen nog niet. Stichting Rugvin presenteert de eerste voor het publiek toegankelijke foto-identificatiecatalogus van bruinvissen ter wereld. De catalogus geeft door middel van foto’s een overzicht van verschillende bruinvissen die in de Oosterschelde leven.

Sommige bruinvissen zijn makkelijk herkenbaar door littekens, zoals bruinvis L012R004.

Herkenning met foto’s
Wereldwijd is foto-identificatie een veel gebruikte methode om onderzoek naar walvissen en dolfijnen te doen. Aan de hand van foto’s kunnen individuen worden herkend en daardoor jarenlang worden gevolgd. Deze methode kan veel waardevolle informatie opleveren en vormt de basis voor onderzoek naar tal van onderwerpen, zoals sociale banden tussen dieren en overlevingskansen. Van soorten als bultruggen, orka’s en tuimelaars zijn al tientallen jaren openbare catalogussen van diverse locaties beschikbaar, maar van bruinvissen waren deze er nog niet. Foto-identificatie wordt namelijk weinig bij bruinvissen toegepast, terwijl het zeker mogelijk is.

De bruinvis foto ID catalogus (18 MB)

De catalogus
Sinds 2015 worden vanuit Stichting Rugvin toegewijde foto ID tochten op de Oosterschelde gemaakt met het fotograferen van bruinvissen als doel. Dit heeft duizenden foto’s opgeleverd die in een interne fotodatabase per individu zijn gesorteerd. Bruinvissen zijn individueel te herkennen aan het pigmentpatroon, de rugvinvorm, littekens en inkepingen in de rugvin of op de rug achter de rugvin. Het sorteren en matchen van foto’s vergt veel tijd en een oog voor detail. Sommige dieren hebben duidelijke kenmerken en zijn makkelijk te herkennen, maar bij andere individuen moet goed naar details in het pigmentpatroon worden gekeken. In de catalogus die is verschenen staan van elke duidelijk gefotografeerde bruinvis een paar foto’s.

Bij deze bruinvissen is te zien dat de vorm van de rugvin en het pigmentpatroon bij elke bruinvis uniek is.

Vaste bewoners
De individuen in de catalogus zijn minimaal één keer (maar meestal vaker) gefotografeerd in de periode van 2015 t/m 2018. Ook voor 2015 werden al opportunistisch foto’s verzameld. De bruinvissen in de catalogus zijn vergeleken met de individuen op deze oudere foto’s. Meerdere dieren bleken ook voor 2015 al in de Oosterschelde aanwezig te zijn. Met het foto-identificatieonderzoek is duidelijk geworden dat zeker 18 individuen al minimaal vijf jaar in de Oosterschelde rondzwemmen en dus vaste bewoners van dit gebied zijn. In tegenstelling tot de Noordzee, waar het aantal bruinvissen per seizoen wisselt doordat ze naar andere gebieden trekken, lijkt het erop dat veel bruinvissen jaarrond in de Oosterschelde aanwezig blijven. Ze zijn ooit door de Oosterscheldekering naar binnen gezwommen of in de Oosterschelde geboren en daarna gebleven.

Bruinvissen L018R015 en L050R46 hebben duidelijk een verschillende vorm rugvin.

Zelf foto’s vergelijken
Het onderzoek van Stichting Rugvin wordt in 2019 voortgezet om nog meer over de bruinvissen in de Oosterschelde te leren. Elke duidelijk gefotografeerde bruinvis levert weer aanvullende informatie op. Daarnaast kunnen foto’s die door andere mensen zijn gemaakt een waardevolle aanvulling voor het onderzoek zijn. Aan de hand van deze catalogus kunnen mensen ook zelf kijken of de door hun gefotografeerde bruinvis al eerder in de Oosterschelde is gezien. En als iemand een match met zijn of haar foto’s heeft gevonden, dan hoort Stichting Rugvin dat graag.

 

Klik hier om de catalogus 2015-2018 te bekijken (18 MB)

 

Dit onderzoek is mede mogelijk gemaakt door de inzet van vele vrijwilligers en met steun van het Wereld Natuur Fonds Nederland.

Beide cursussen walvisobservatie bijna vol!!

0

De Nieuwe Maen

In de weekenden van 13/14 april en 18/19 mei organiseert Stichting Rugvin twee separate cursusweekenden walvisobservatie op de Oosterschelde. Deze cursussen zijn bedoeld voor natuurliefhebbers die een speciale voorliefde hebben voor walvisachtigen. Beide cursussen en de overnachtingen vinden plaats op het zeilschip ”de Nieuwe Maen” (Zierikzee). De inschrijvingen verlopen goed, beide cursussen zijn bijna vol met het maximum aantal deelnemers.

In de cursus wordt je het fijne geleerd over de ecologie van de walvisachtigen (walvissen, dolfijnen en bruinvissen), het hoe, waar en wanneer je het beste de diverse walvisachtigen kunt waarnemen, het registeren van waarnemingen en het fotograferen van walvisachtigen (incl. foto ID) alsmede “de ins en outs” van onze eigen bruinvis.

Deelnemers tijdens de cursus van 2018

Krijg je de smaak te pakken, dan kun je via Stichting Rugvin de cursus uitbreiden met een meerdaagse facultatieve reis naar een van onze collega organisaties in het buitenland. Dit gebeurt onder andere met het C.R.R.U. (Cetacean Research & Rescue Unit) in Gardenstown aan de Moray firth in Schotland en twee andere (Spaanse) organisaties (in overleg). Door het volgen van de cursus bij Stichting Rugvin kom je niet alleen goed voorbereid aan, maar krijg je via ons ook een fikse korting op je verblijf daar!

Bruinvis met kalf in de Oosterschelde (Foto F. Zanderink)

In de cursus staat de ecologie van de walvissen centraal, met een accent op de walvissoorten van de Noordzee. Ook ruimen we plek in voor speciale leerdoelen/verzoeken die je als cursist kunt inbrengen. Tijdens de cursus maken we ook tochten op de Oosterschelde met “de Nieuwe Maen” en onze eigen RIB, het Zeevarken.

Meer informatie en hoe je in te schrijven vind je op de pagina “Cursus walvisobservatie”.

Beide cursussen zijn nu bijna volgeboekt! We overwegen daarom om ook in het najaar een derde cursus te organiseren.

 

Walvisspotten over de wereld (14), Kust van Barcelona (Spanje)

0

Dit is deel 14 van de serie over de beste walvisspotgebieden van de wereld. We gaan iedere paar weken een nieuw gebied onder de aandacht brengen. We zullen hierbij aandacht schenken aan welke walvisachtigen je per gebied kunt aantreffen, met welke organisatie(s) je een walvistrip zou kunnen boeken of als vrijwilliger kunt aanmonsteren (we selecteren hierbij wel op organisaties die zich houden aan de nodige gedragsregels) en waar de locatie precies is gesitueerd. Alle informatie over deze gebieden bundelen we op onze webpagina “waar zelf walvissen zien”. Op deze manier werken we toe naar een groot overzicht van kaarten, foto’s en informatie.

Het vinvisstudiegebied nabij Barcelona

 

Deze aflevering gaat over de Middellandse Zee nabij Barcelona. Hier is de Spaanse non-profit organisatie Edmaktub gevestigd. Zij doen hier al sinds 2013 onderzoek met hun ” Proyecto Rorcual” naar de gewone vinvis (Balaenoptera physalus) die hier in de late winter tot begin zomer (feb- juni) aanwezig is, cq. doortrekt. Edmaktub biedt 1-daagse en 8-daagse vrijwilligers programma;’s.

Gewone vinvis vergezeld door dolfijnen. (Foto Edmaktub)

 

 

Naast de gewone vinvis worden hier ook met regelmaat tuimelaars (Tursiops truncatus) en gewone dolfijnen (Delphinus delphis) waargenomen. Enige tijd geleden zijn hier door Edmaktub ook mooie opnames gemaakt van een gewone vinvis die door dolfijnen werd vergezeld.

 

Stichting Rugvin zoekt studenten en vrijwilligers

0

Stichting Rugvin is voor 2019 op zoek naar personele aanvulling van haar onderzoek/vrijwilligersteams voor haar onderzoeken op en rond de Oosterschelde.

Het foto-ID-team op de Oosterschelde

Ben je student en zou je met een of meer onderzoeksvragen m.b.t. de bruinvis de Oosterschelde “in willen duiken”? Aarzel dan niet. Voor zowel de bruinvistelling, het Foto ID onderzoek als wel Studio Bruinvis zijn er mogelijkheden om je daarin voor je studie als wel voor Rugvin te verdiepen.

Bruinvis in Oosterschelde

Maar ook als je geen student (meer) bent en je toch graag inzet om meer te weten te komen over Nederlands talrijkste walvisachtige dan kun je wellicht bij ons aan de slag. Woonachtig zijn in Zeeland en het hebben van vaarbewijs I en II en/of een goede camera met telelens zijn hierbij handig, maar enthousiasme nog meer!

We starten met het foto ID team in april. De bruinvistelling voorbereidingen worden opgepakt in mei en Studio Bruinvis is een continue programma.

Heb je interesse? Neem dan contact met ons op.

De bruinvis in de Oosterschelde (blogserie deel 2)

0

Met deze tweede blog over de bruinvis in de Oosterschelde gaan we verder met een serie over Nederlands meest talrijke walvisachtige, de gewone bruinvis (Phocoena phocoena). In 2009 zijn we ons als Stichting Rugvin gaan verdiepen in de bruinvissen die in deze getijde baai (voormalig estuarium) in relatief grote getale voorkomen. Dit heeft veel kennis en feiten over dit dier opgeleverd die we graag voor iedereen toegankelijk willen maken. We maken bij deze blogs niet alleen gebruik van onze eigen onderzoeken en waarnemingen, maar soms ook van waarnemingen en onderzoeken van derden. We willen met deze serie een beeld schetsen van de bruinvis in de Oosterschelde, die op sommige vlakken zich hier anders gedraagt dan in de Noordzee of elders op het noordelijk halfrond. Deze serie heeft (nog) niet de ambitie om alles wat we hierbij publiceren voor 100 % wetenschappelijke te kunnen onderbouwen, maar om de lezer een beeld te schetsen wat we als Stichting Rugvin ervaren tijdens onze onderzoeken. De onderwerpen die we gaan aansnijden zullen onder meer bestaan uit een soortbeschrijving, het foerageergedrag en voeding, de voortplanting, de levenswijze, het sociale leven, de doodsoorzaken en de gewone bruinvis in andere delen van de wereld. Het een en ander aangevuld met losse waarnemingen en anekdotes. 

Foerageer- en eetgedrag

Op vis jagende bruinvis

Bruinvissen zijn met name viseters. Maar de soorten vis waarop ze jagen hangt af van o.a. de beschikbaarheid van de prooivissen, de leeftijd van de bruinvissen hun jachtvaardigheden. Op de grens van de Oostzee en de Noordzee eten bruinvissen vooral vette haringachtigen, terwijl de bruinvissen in de Noordzee vooral magere grondels en kabeljauwachtigen eten. In de Oosterschelde is het voedselaanbod lager en anders van samenstelling dan de aangrenzende Noordzee. Ook in de Oosterschelde zijn grondels en kabeljauwachtigen (oa. steenbolk, wijting) belangrijke prooien, maar er zijn ook verschillen met de Noordzee. Zo vullen bruinvissen hun dieet in de Oosterschelde bijvoorbeeld aan met kleine inktvissen.

Bruinvismoeder met kalf (Foto F. Zanderink)

De eerste 8 -11 maanden worden de bruinviskalveren gezoogd door hun moeder. Al tijdens de zoogtijd leren de jonge bruinvissen op vis te jagen. Daarna gaan de jonge dieren langzaam volledig over op het zelf zoeken en vangen van vissen. Dat is in de eerste maanden deels beperkt tot de “makkelijkere soorten”. Juveniele bruinvissen jagen dan vooral op grondels. Helaas voor hen zijn dit vetarme vissen en moeten ze er hier veel van vangen. Deze overgangsperiode is misschien de oorzaak dat veel juveniele dieren sterven door verhongering. Daar komt bij dat bruinvissen moeten blijven eten. Hun vetlaag is relatief dun, waardoor ze snel afkoelen en zich moeten verwarmen door vetverbranding, maar als ze weinig (vette) vis binnenkrijgen, gaat hun conditie snel achteruit. Een bruinvis die drie dagen niks vangt is gedoemd te sterven! Ze moeten daarom wel zo’n beetje de hele dag blijven jagen. Langdurige verstoring van hun jacht, waardoor ze enige tijd niets kunnen vangen, of zelfs moeten vluchten, kan al tot conditieverlies leiden.

Magere bruinvis in Oosterschelde

Gelukkig hoeft vermagering niet per definitie fataal te zijn. Tijdens de foto-identificatietochten van Stichting Rugvin werd in 2016 een bruinvis gezien die mager was. De rug van de bruinvis, een volwassen vrouwtje, was duidelijk ingevallen. Elf dagen later werd ze opnieuw gezien en zag ze er weer gezonder uit. Ook het jaar erop werd ze weer waargenomen.

Bruinvis bij de Studio Bruinvis hotspot van Zierikzee.

In de Oosterschelde zien we dat veel bruinvissen vaak bij de zogenaamde hotspots (o.a. Burghsluis, havenhoofd Zierikzee, Kats, Wemeldinge, Roompot) te vinden zijn voor hun “maaltijden”. Hun jachtgedrag is daar soms goed te volgen. De ene keer zie je ze jagen op aan de oppervlakte zwemmende vis(jes) zoals sprot en spiering, ze schieten dan zigzaggend door het water. Een andere keer zie je ze na hun ademhaling naar benden duiken voor enkele minuten en komen dan bijna op dezelfde plek weer boven. Ze jagen dan waarschijnlijk op vis die veel dieper in het water leeft. Soms worden de foeragerende bruinvissen door meeuwen gevolgd.

Bruinvissen gebruiken echolocatie om te jagen. Ze maken clickgeluiden en als deze geluiden tegen een prooi kaatsen ontstaat er een echo die de bruinvis kan horen. Hiermee kunnen ze onderwater ‘zien’. Als je bij Studio Bruinvis staat kun je geregeld goed horen hoe het jagen in zijn werk gaat. Op bijgaand geluidsfragment hoor je eerst de clicks die de bruinvissen gebruiken om de vis te vinden en achterna te zwemmen, zodra het geluid omhoog gaat qua frequentie weet je dat ze de vis (bijna) te pakken hebben.

Als je bij Studio Bruinvis staat je geregeld goed horen hoe dat in zijn werk gaat. Op bijgaand geluidsfragment hoor je eerst de clicks die de bruinvissen gebruiken om te vis te vinden en achterna te zwemmen, zodra het geluid omhoog gaat, qua frequentie weet je dat ze de vis te pakken (zullen) hebben.

Duidelijke littekens van vermoedelijke grizje zeehond aanval (Foto A. Podt)

In de Oosterschelde zien we de bruinvis vooral alleen jagen. Soms zijn de dieren met tweeën of meer bij elkaar op een hotspot, maar na een tijdje gaat eenieder zijn eigen weg weer. Maar elders op onze planeet komen bruinvissen soms in hoge aantallen bijeen, vermoedelijk omdat er veel voedsel aanwezig is in het gebied. Deze aantallen kunnen zelfs oplopen tot enkele honderden bruinvissen.

Maar bruinvissen worden zelf ook gegeten! Sinds een aantal jaren weten we dat grijze zeehonden (Halichoerus grypus) en dan met name de volwassen mannetjes ook wel eens een bruinvis vangen in de Noordzee. Ook in de Oosterschelde moeten bruinvissen op hun hoede zijn voor grijze zeehonden. Gelukkig weten we dat een aanval van een grijze zeehond niet altijd slecht afloopt voor de bruinvis, want ze kunnen een aanval ook overleven.

Eerder verschenen blogs over de bruinvis in de Oosterschelde zijn:

2019 start met witsnuitdolfijnen en bruinvissen

0

Witsnuitdolfijn

In het eerste weekend van 2019 vond een geslaagde aftrap van het nieuwe monitoringjaar plaats. Tijdens de trip met de Stena Line veerboten werden dit weekend vijf 5 witsnuitdolfijnen waargenomen en twaalf bruinvissen.

Op de heenweg naar Harwich werden zes bruinvissen waargenomen tijdens wisselende windomstandigheden. Op de terugweg kwamen daar nog eens zes bruinvissen bij en de vijf witsnuitdolfijnen. Ook vorig jaar (jan-feb) werden in het begin van het jaar witsnuitdolfijnen gezien.

Binnenkort volgt de blog van deze tocht.

De hoogtepunten van 2018 in een notendop!

0

Het jaar 2018 was voor Stichting Rugvin in vele, zo niet alle, opzichten een goed jaar. Dus met plezier blikken we even kort terug. (binnenkort verschijnt er ook een uitgebreider jaarverslag).

Om te beginnen met deze staccato opsomming natuurlijk eerst de waarnemingen waar het allemaal om draait.

  • Foto F. Zanderink

    Een record aan bruinviswaarnemingen op de Noordzee vanaf de Stena Line, met 497 dieren;

  • Ook het totaal aantal waargenomen walvisachtigen bereikte een nieuw hoogtepunt: 512 dieren, met daaronder één bultrug en twaalf dolfijnen, waarvan zeker zeven witsnuitdolfijnen.
  • Een goede telling op de Oosterschelde met maar liefst minimaal 48 bruinvissen.
  • Een prima foto ID jaar met nieuwe dieren, nieuwe ontdekkingen en oude bekenden;
  • Een goed werkende Studio Bruinvis met 1000-en bezoekers in de zomermaanden.

Nieuwe initiatieven konden geslaagd genoemd worden:

  • Foto: F.Zanderink

    De organisatie van de eerste Walvisobservatiecursus op de Oosterschelde aan boord van de Nieuwe Maen;

  • De eerste twee pilots met foto safari tochten op de Oosterschelde;
  • Verdere stappen richting internationale samenwerking.

 

En daar nog bovenop:

  • Foto A. Podt

    Wederom veel belangstelling vanuit lokale en landelijke media;

  • Een stijgend aantal websitebezoeken, dit jaar met ca. 40% ;
  • Een groeiend aantal volgers op Facebook,Twitter en Instagram;
  • Diverse artikelen in wetenschappelijke tijdschriften en magazines;
  • Een case study rondom Studio Bruinvis in het Handboek van de International Whaling Commission;
  • Een fijne samenwerking met het Wereld Natuur Fonds, de Stena Line, WaterProof, Magrec Ltd, de Business school Rotterdam, de schippers in en rond de Oosterschelde en vele anderen!

 

Foto A. Podt

En last but not least: onze zeer trouwe vrijwilligersgroep, aangevuld met fijne studenten, die met veel enthousiasme op en rond het water te vinden is, voor uiteenlopende activiteiten.

Kortom met veel en weer nieuw enthousiasme starten we onze activiteiten in 2019. 

 

Er is nog plek voor de Cursus Walvisobservatie 2019!

0

De Nieuwe Maen (Het cursusschip)

In de weekenden van 13/14 april en 18/19 mei organiseert Stichting Rugvin twee separate cursusweekenden walvisobservatie op de Oosterschelde. Deze cursussen zijn bedoeld voor natuurliefhebbers die een speciale voorliefde hebben voor walvisachtigen. Beide cursussen en de overnachtingen vinden plaats op het zeilschip ”de Nieuwe Maen” (Zierikzee).

In de cursus wordt je het fijne geleerd over de ecologie van de walvisachtigen (walvissen, dolfijnen en bruinvissen), het hoe, waar en wanneer je het beste de diverse walvisachtigen kunt waarnemen, het registeren van waarnemingen en het fotograferen van walvisachtigen (incl. foto ID) alsmede “de ins en outs” van onze eigen bruinvis.

Deelnemers tijdens de cursus van 2018

Krijg je de smaak te pakken, dan kun je via Stichting Rugvin de cursus uitbreiden met een meerdaagse facultatieve reis naar een van onze collega organisaties in het buitenland. Dit gebeurt onder andere met het C.R.R.U. (Cetacean Research & Rescue Unit) in Gardenstown aan de Moray firth in Schotland en twee andere (Spaanse) organisaties (in overleg). Door het volgen van de cursus bij Stichting Rugvin kom je niet alleen goed voorbereid aan, maar krijg je via ons ook een fikse korting op je verblijf daar!

Bruinvis met kalf in de Oosterschelde (Foto F. Zanderink)

In de cursus staat de ecologie van de walvissen centraal, met een accent op de walvissoorten van de Noordzee. Ook ruimen we plek in voor speciale leerdoelen/verzoeken die je als cursist kunt inbrengen. Tijdens de cursus maken we ook tochten op de Oosterschelde met “de Nieuwe Maen” en onze eigen RIB, het Zeevarken.

Meer informatie en hoe je in te schrijven vind je op de pagina “Cursus walvisobservatie”.

510 walvisachtigen in 2018 vanaf Stena Line, een record!

0
De Britannica bij het binnenvaren van de haven Harwich (Foto: WJ Strietman)

Het jaar 2018 gaat de boeken in als het jaar met hoogst aantal waarnemingen van walvisachtigen vanaf de Stena Line verbinding tussen Hoek van Holland en Harwich. Samen met de 57 bruinvissen die afgelopen 27-28 december werden waargenomen kwam het aantal bruinvissen op 497 bruinvissen. Dat is een gemiddelde van 45 per overtocht (in maart is niet gemonitord).

Met de drie dolfijnen (soort onbekend) komt het aantal 12 dolfijnachtigen op 12, waarvan 7 zeker witsnuitdolfijnen zijn. En daarbovenop komt nog de waarneming van een bultrug.

 

 

Een van de observers. (Foto WJ Strietman)

Al met al was het afgelopen december een goede maand en 2018 een goed jaar voor waarnemingen van walvisachtigen in de Noordzee.

Zie ook de blog van deze tocht!  

 

 

 

 

rugvin's RSS Feed
Naar boven